Reactie op 'Speelsheid en ironie versluierd' van Désirée Schyns    36

Toon Dohmen

'Speelsheid en ironie versluierd', zo luidt de titel van het artikel over mijn vertaling van Marjane Satrapi’s autobiografische strip Persepolis in de vorige Filter. Dat klinkt onheilspellend. De strip zou een literair vertaler nodig hebben gehad, concludeert auteur Désirée Schyns. De vraag is alleen: wat maakt een vertaler literair?

Laat ik beginnen met het uitspreken van mijn waardering voor de opmerkingen van Schyns en haar studente Nele Vermeire. Beiden hebben de moeite genomen origineel en vertaling naast elkaar te leggen. Heel prettig: maar al te vaak wordt er door pers en publiek kritiek geleverd op een vertaling zonder dat die critici de moeite nemen de originele tekst erbij te pakken. Een gefundeerde kritische bespreking is hoe dan ook een blijk van waardering voor je werk als vertaler. Daar ben ik dus blij mee.

Minder blij ben ik dat Schyns haar bevindingen opklopt tot de conclusie dat om het even welke ‘literair vertaler’ Satrapi’s strip beter recht zou hebben gedaan. Dat waag ik te betwijfelen. Niet alleen omdat ik met veel passie en inzet aan Satrapi’s meeslepende levensverhaal heb gewerkt. Maar vooral omdat ik denk dat andere vertalers bijna per definitie andere keuzen maken – zeker waar het gaat om zulke persoonlijke, subtiele zaken als de humor waarmee Satrapi haar verhaal rijkelijk kruidt. Laat tien vertalers dezelfde snedige opmerking vertalen en je krijgt tien verschillende nuances, tien keer een ander gevoel voor humor.

Lees verder in de papieren Filter