De beestjes en hun namen    46-51

Derek Walcotts Omeros

Onno Kosters

Derek Walcotts Omeros (1990),het bijna achtduizend regels lange epische gedicht dat de auteur in 1992 de Nobelprijs voor de Literatuur opleverde, werd in 1994 in een vertaling van Jan Eijkelboom uitgebracht door De Arbeiderspers. Vorig jaar, vlak na Walcotts overlijden, verscheen de nieuwe vertaling van Han van der Vegt in een tweetalige uitgave bij uitgeverij Bananafish.

In Omeros wordt een tekstwereld opgeroepen die sterk is geworteld in de échte wereld: Walcott onderzoekt ‘zowel het koloniale verleden als het complexe heden van de Caraïbische eilanden, het verdwijnen van de inheemse bevolking en de tragiek van de Afrikaanse slaven’, aldus de achterflap van de recente vertaling. De personages die hij schept spiegelen, zonder dat zij zich daarvan bewust zijn, enigszins hun epische voorgangers uit Homerus’ werken,1 maar het zijn vooral gewone mensen: vissers, avonturiers, pechvogels, die zichzelf met al hun falen en feilen overeind proberen te houden. Het gedicht bestaat uit 64 hoofdstukken (of canto’s), elk opgebouwd uit drie afdelingen van wisselende lengte. De versvorm is een vrije variant op de terza rima (aba bcb cdc, etc.).2 ‘Elk rijm,’ schrijft Van der Vegt op de website van Athenaeum Boekhandel, ‘wordt dus drie keer gebruikt. Het is een veeleisende manier van rijmen, en Walcott houdt zich er dan ook lang niet consequent aan.’ Dat laatste tot verdriet van de dichter-vertaler: ‘Dat vind ik eigenlijk het moeilijkste: een regel niet consequent toepassen. In mijn eigen poëzie ben ik gewend de regels die ik stel rigoureus door te voeren, maar hier eiste het origineel van een vertaling dat ik inconsequent was. Ik heb geprobeerd dat probleem op te lossen door allereerst te kiezen voor een lossere rijmvorm dan Walcott: ik heb klinkerrijm gebruikt in plaats van vol rijm.’ (Walcott zelf gebruikt trouwens naast vol rijm ook klinkerrijm en oogrijm.) Het resultaat van Van der Vegts aanpak is een vertaling waarin Walcotts eufonische wereld een volwaardige pendant in het Nederlands heeft gekregen, hetgeen deze nieuwe uitgave dan ook volledig rechtvaardigt.

Lees verder in de papieren Filter