De trouw van het bruidsbed    33-43

Over de Duitse vertalingen van Harry Mulisch’ Het stenen bruidsbed

David Cohen

De voorbereidingen op de Frankfurter Buchmesse zijn in de Lage Landen in volle gang, want dit jaar zal daar de Nederlandstalige letterkunde centraal staan. De vorige keer dat Nederland en Vlaanderen eregast waren op de Duitse boekenbeurs was in 1993, en één van de boeken die ter gelegenheid daarvan in het Duits werden vertaald was Harry Mulisch’ Het stenen bruidsbed (1959). Volgens uitgeverij Suhrkamp was Mulisch erin geslaagd met dit relaas over het bombardement op Dresden ‘reeds in 1959 een oorlogsroman te schrijven, die de Schuldaufrechnungen van de vroegere vijanden onbevreesd terzijde schuift om zo een kennismaking met het leed en de pijn van de oorlog mogelijk te maken’. Bernd Müller concludeerde in 2000 bovendien dat Het stenen bruidsbed voor de betrekkingen tussen Nederland en Duitsland een positieve rol van betekenis had gespeeld.

Deze ontvangst van de roman in Duitsland is in zoverre opvallend, dat het boek er in 1960 al vertaald was, zelfs voor het eerst in heel Europa. De vertaler was Bruno Loets, die ook vertalingen van onder meer Anton Roothaert (Dr. Vlimmen), Felix Timmermans (Adriaan Brouwer) en Ida Simons (Een dwaze maagd als Die Stunde vor Mitternacht) op zijn naam had staan. Zijn vertaling had echter net als de andere bij uitgeverij Nannen ondergebrachte boeken van Mulisch weinig succes gehad. Niettemin werd de eerste versie van Das steinerne Brautbett, zo zou Jean-A. Schalekamp later aan Mulisch schrijven, in 1961 bij de Prix International des Editeurs door de Duitse vertegenwoordigers goed verdedigd. Tot de redenen waarom de schrijver de prijs toch niet kreeg behoorden het lage prestige van zijn Duitse uitgever en Mulisch’ leeftijd: men zei dat hij ‘te jong was, maar: een persoon om in de komende jaren in de gaten te houden’ (geciteerd in Dauzenberg 1989: 242).

Lees verder in de papieren Filter